डोंगरी हळद (कोंडा पसुपु) की हळद: दोघींमधील फरक

एका नजरेत

वरच्या ओळी या पानाच्या शेवटी दिलेल्या स्रोतांवरून प्रत्येक प्रदेशाचे सर्वसाधारण वर्णन करतात. फक्त शेवटची ओळ आमच्या पॅकांबद्दल आहे.

प्रत्येक कुठे पिकते

डोंगरी हळद. ICAR-IISR चा पाडेरू एजन्सीवरील अहवाल, म्हणजे अराकू व्हॅली, चिंतापल्ले आणि पाडेरू यांचा समावेश असलेला पूर्व घाटातील आदिवासी डोंगराळ भाग, सांगतो की तिथे आदिवासी शेतकऱ्यांपैकी बहुतेक जण हळद पिकवतात.

मैदानी हळद. गुंटूर जिल्हा कापूस, मिरची आणि तंबाखूसोबत हळदीला आपल्या व्यापारी पिकांमध्ये गणतो. गुंटूरमधील दुग्गिराला येथे हळद प्रक्रियेचे एक क्लस्टर आहे, जिथे प्रक्रिया केलेली हळद आणि हळद पावडर बनते. 2022 मध्ये गुंटूर जिल्ह्याचे तीन जिल्हे झाले: गुंटूर, पलनाडू आणि बापटला.

हळद दोन्ही प्रकारे पिकवता येते: ICAR-IISR सांगते की ती पावसावर किंवा पाणी देऊन, समुद्रसपाटीपासून 1,500 m उंचीपर्यंत पिकवता येते.

आमची डोंगरी हळद अराकू आणि मारेडुमिल्लीच्या डोंगरातून येते, आणि आमची हळद पलनाडू आणि गुंटूरमध्ये पिकवली जाते. दोन्ही नरसरावपेटमध्ये पॅक केल्या जातात.

प्रत्येक कशी पिकवली आणि वाळवली जाते

डोंगरात. ICAR-IISR चा पाडेरू अहवाल सांगतो की तिथले आदिवासी शेतकरी फार पूर्वीपासून छायापसुपु, किंवा चिंतापल्ले लोकल, नावाची स्थानिक जात पिकवत आले आहेत. ती काढण्याआधी दोन किंवा तीन हंगाम, म्हणजे 18 ते 24 महिन्यांपर्यंत, जमिनीत ठेवण्याची सर्वसामान्य पद्धत राहिली आहे. 2011-12 पासून ICAR-IISR आणि चिंतापल्ले येथील फलोत्पादन संशोधन केंद्र यांनी डोंगरी भागासाठी जातींची चाचणी केली आणि रोमा व IISR प्रगती आणल्या, ज्या एका हंगामानंतर काढल्या जातात. अहवाल सांगतो की आदिवासी शेतकरी आपली हळद हाताने उकडतात आणि वाळवतात, ज्यासाठी खूप मेहनत आणि सरपण लागते; या प्रकल्पाने चार शेतकरी उत्पादक संस्थांना हळद उकडण्याची आणि पॉलिश करण्याची यंत्रे दिली.

नेहमीच्या पायऱ्या. ICAR-IISR चे हळदीवरील मार्गदर्शक पीक काढल्यानंतर ते कसे हाताळले जाते ते सांगते:

1. पाने वाळून फिकट तपकिरी ते पिवळसर झाली की काढा. नीट सांभाळलेले पीक लागवडीनंतर सात ते नऊ महिन्यांत, साधारण जानेवारी ते मार्चदरम्यान, तयार होते.
2. हळकुंडे गड्ड्यांपासून वेगळी करा आणि काढल्यापासून 3 किंवा 4 दिवसांच्या आत ती मऊ होईपर्यंत पाण्यात उकडा: हळकुंडांसाठी 45 ते 60 मिनिटे आणि गड्ड्यांसाठी 90 मिनिटे. उकडल्याने कच्चा वास जातो, वाळवण्याचा वेळ कमी होतो आणि रंग एकसारखा येतो.
3. ती उन्हात 5 ते 7 cm जाडीच्या थरात वाळवा, आणि रात्री ढीग करून झाकून ठेवा. ओलावा 12% पेक्षा खाली येण्यासाठी 10 ते 12 दिवस लागू शकतात.
4. खरखरीत, निस्तेज, खवलेदार साल घासून काढून पॉलिश करा, हाताने किंवा फिरत्या ड्रममध्ये.
5. वाळलेली हळद दळून पावडर करा. FSSAI हळद पावडरमध्ये 10% पर्यंत ओलावा चालू देते.

हळकुंडे म्हणजे हळदीच्या कंदाच्या बाजूच्या फांद्या, साधारण 2.5 ते 7.5 cm लांब; गड्डे म्हणजे मधला, आखूड आणि जाड कंद. आमच्या डोंगरी हळदीच्या पॅकवर लिहिले आहे: डोंगरी हळदीची अख्खी हळकुंडे, बारीक पावडर करून पॅक केलेली. आमच्या हळदीच्या पॅकवर लिहिले आहे: उन्हात वाळवलेली आणि दगडी चक्कीवर दळलेली.

करक्युमिन, आणि त्या कशा दिसतात

ICAR-IISR च्या मते करक्युमिन हे हळदीतील पिवळे रंगद्रव्य आहे. FSSAI हळद पावडरची रंग देण्याची ताकद तिच्यातील करक्युमिनॉइड्सच्या प्रमाणावरून मोजते, आणि कोरड्या आधारावर ते किमान 2% असावे असे सांगते. हे मानक डोंगरी आणि मैदानी हळदीसाठी सारखेच आहे.

करक्युमिन एका हळदीपासून दुसऱ्या हळदीपर्यंत बदलते:

• जात. ICAR-IISR च्या 2022 च्या हळदीवरील मार्गदर्शकात त्याच्या स्वतःच्या जातींचे करक्युमिन 4.3% (सुवर्णा) पासून 6.5% (IISR प्रभा) पर्यंत दिले आहे.
• माती आणि हवामान. ICAR-IISR नोंदवते की माती, हवामान आणि शेतीच्या पद्धतीमुळे वेगवेगळ्या प्रदेशांतील हळदीच्या गुणवत्तेत फरक असतो. त्याचा पाडेरू अहवाल म्हणतो की करक्युमिनचे प्रमाण पीक वाढते त्या वातावरणातील बदलांना खूप संवेदनशील असते.
• प्रक्रिया. काढणीनंतरची हाताळणी आणि प्रक्रिया यांमुळे फरक आणखी वाढतो, आणि खूप जास्त किंवा खूप कमी वेळ उकडल्याने वाळलेल्या हळदीच्या गुणवत्तेवर परिणाम होतो.

म्हणून पॅकवरच्या डोंगरी किंवा मैदानी या शब्दावरून हळदीतील करक्युमिनचे प्रमाण कळत नाही. फूड टेस्टिंग लॅब एखाद्या बॅचमधील करक्युमिनॉइड्सचे प्रमाण मोजू शकते.

त्या कशा दिसतात. रंगही बदलतो. ICAR-IISR त्याच्या जातींच्या कंदांचा रंग लालसर पिवळ्यापासून गडद नारिंगीपर्यंत असल्याचे सांगते. प्रक्रियेचाही परिणाम होतो: उकडल्याने रंग एकसारखा होतो, खूप पातळ थरात वाळवल्यास तो बिघडू शकतो, आणि हाताने पॉलिश केल्यास पृष्ठभाग खरखरीत आणि निस्तेज राहतो.

प्रत्येकीने स्वयंपाक, आणि ती कशी ठेवावी

• तुम्ही जिथे हळद वापरता तिथे यापैकी कोणतीही वापरा: डाळ, सांबार, रसम, करी आणि पुलिहोरा.
• ती जळू नये म्हणून मंद आचेवर घाला.
• एकीऐवजी दुसरी वापरताना, तुम्ही नेहमी वापरता तेवढ्या प्रमाणाने सुरुवात करा आणि चवीनुसार कमी-जास्त करा.
• यापैकी कोणतीही पसुपु अन्नम, निम्मकाया पुलिहोरा, टमाटा पप्पु किंवा पसुपु पालु मध्ये वापरून पाहा.

नीट कशी ठेवावी.

• पॅकची झिप बंद ठेवा, किंवा पावडर कोरड्या, हवाबंद डब्यात काढून ठेवा.
• प्रत्येक वेळी कोरडा चमचा वापरा.
• थंड, कोरड्या जागी, उजेडापासून दूर ठेवा.
• पॅकवर दिलेल्या बेस्ट-बिफोर तारखेच्या आत वापरा.

दोन हळदींची योग्य तुलना कशी करावी

1. पावडरची तुलना पावडरशीच करा. FSSAI अख्ख्या हळदीत 12% पर्यंत आणि पावडरमध्ये 10% पर्यंत ओलावा चालू देते, म्हणून दोघींसाठी वेगवेगळ्या मर्यादा आहेत.
2. दोन्ही पॅक वाचा: ती कुठे पिकली, बॅच किंवा लॉट नंबर, बेस्ट-बिफोर तारीख आणि FSSAI परवाना किंवा नोंदणी क्रमांक. दोन्ही बॅच नंबर लिहून ठेवा, म्हणजे तुम्ही कोणकोणत्या लॉटची तुलना केली ते तुम्हाला कळेल.
3. दोन्हींवर शेजारी शेजारी पाण्याची तपासणी करा, तेवढेच प्रमाण घेऊन आणि एकाच प्रकारच्या ग्लासात. याच्या पायऱ्या घरी हळद पावडर कशी तपासावी यात दिल्या आहेत.
4. प्रत्येकीने तेवढेच प्रमाण घेऊन एकच पदार्थ करा, आणि रंग व चव यांची तुलना करा.
5. फक्त रंगावरून करक्युमिनचा अंदाज बांधू नका. जास्त चमकदार पिवळा रंग म्हणजे मोजमाप नव्हे; फूड टेस्टिंग लॅब करक्युमिनॉइड्सचे प्रमाण मोजू शकते.

తెలుగులో: తేడా ఏమిటి?